Ξεκινώντας να δώσουμε τον ορισμό του Antivirus (αντιβιοτικό), μπορούμε να πούμε με σιγουριά ότι δεν έχει παραμείνει ο ίδιος με το πέρασμα του χρόνου όσον αφορά τουλάχιστον τον τρόπο διανομής του. Τα σημερινά antivirus προγράμματα έχουν εμπλακεί τόσο πολύ και με άλλα εργαλεία προστασίας του υπολογιστή (spyware, anti-spam, firewall) που συνήθως θα τα βρούμε με την μορφή κάποιου πακέτου ή σουίτας που προσφέρει μια ολοκληρωμένη λύση. Παραδείγματα τέτοιων πακέτων είναι το McAffee, το Trend Micro, το F-Secure κτλ. Για να προφυλάξουμε όμως τον υπολογιστή μας από ιούς (viruses), δεν είναι αναγκαία προϋπόθεση η αγορά μιας από τις προαναφερόμενες σουίτες. Μπορούμε κάλλιστα να προστατέψουμε τον υπολογιστή μας με δωρεάν αντιβιοτικά προγράμματα που μπορούμε ελεύθερα να προμηθευτούμε από τα web sites των εταιρειών που τα υποστηρίζουν. Σε αυτή την ανάλυση μας, αφού αναφέρουμε ορισμένα βασικά στοιχεία των αντιβιοτικών προγραμμάτων, θα προτείνουμε μια λίστα με τα καλύτερα δωρεάν antivirus προγράμματα με τα οποία μπορούμε να προστατέψουμε τον υπολογιστή μας.

Στην σημερινή εποχή, ένα antivirus πρόγραμμα είναι απαραίτητο στοιχείο επένδυσης για την προστασία τόσο του ιδιωτικού και οικιακού υπολογιστή όσο και για τις καθημερινές ανάγκες μιας εταιρείας. Στην πιο απλή μορφή του, ένα αντιβιοτικό πρόγραμμα προσφέρει την ανίχνευση και εξάλειψη ιών, συνεχόμενη προστασία κατά την διάρκεια χρήσης του Ίντερνετ, και ανίχνευση ιών σε αρχεία (ή ακόμα και ολόκληρο σκληρό δίσκο) όπου απαιτούμε εμείς να γίνει ο απαραίτητος έλεγχος.

Μην κάνετε το λάθος και εγκαταστήσετε παραπάνω από ένα antivirus πρόγραμμα στον ίδιο υπολογιστή. Εδώ δεν ισχύει ο κανόνας ότι “περισσότερα είναι και καλύτερα”. Υπάρχουν μεγάλες πιθανότητες, εάν εγκαταστήσουμε δύο ή περισσότερα antivirus προγράμματα στον ίδιο υπολογιστή να δημιουργηθούν σοβαρά προβλήματα διένεξης στην αντιμετώπιση ενός ιού. Έχω δει αρκετές φορές το σενάριο όπου η βάση με τα στοιχεία του ενός αντιβιοτικού να αναγνωρίζεται σαν ιός από το δεύτερο. Για αυτό το λόγο, επιλέξτε και εγκαταστήστε ένα και μόνο antivirus πρόγραμμα σε κάθε υπολογιστή.

Αν και όλα τα προγράμματα υπόσχονται την μέγιστη πιθανή προστασία, υπάρχουν μερικές σημαντικές διαφορές ανάμεσα τους που σίγουρα αξίζει τον χρόνο να ασχοληθείτε για να τις καταλάβετε. Μερικές από αυτές θα τις αναφέρουμε αμέσως τώρα ενώ κάποιες άλλες, κάπως ποιο προχωρημένες, ίσως τις βρείτε μόνο σε προγράμματα που ανήκουν σε σουίτες ή γενικότερα στην κατηγορία που πρέπει να πληρώσουμε για να τα αποκτήσουμε.

Το πρώτο χαρακτηριστικό, που είναι και το βασικό στοιχείο ανάμεσα σε όλα τα αντιβιοτικά προγράμματα, είναι το signature scanning. Κάθε ιός περιέχει μια συγκεκριμένη σειρά ψηφιακών αριθμών (binary numbers – 0,1) τα οποία αποτελούν την ψηφιακή υπογραφή του. Κάθε αντιβιοτικό πρόγραμμα έχει μια μικρή βάση ψηφιακών υπογραφών τις οποίες συγκρίνει με αυτήν που θα βρει στον υπολογιστή σας εάν φυσικά υπάρχει ιός. Μετά από την αναγνώριση του ιού, το πρόγραμμα θα πραγματοποιήσει την πράξη καθαρισμού που του έχετε ορίσει. Οπότε μια πολύ κύρια και απαραίτητη προϋπόθεση είναι η συχνή αναβάθμιση της βάσης των υπογραφών στο antivirus πρόγραμμα. Το επιθυμητό σε αυτή την περίπτωση θα ήταν η αναβάθμιση να πραγματοποιείται αυτόματα από το πρόγραμμα και όχι με επέμβαση του χρήστη.

Το heuristic scanning είναι ο τρόπος κατά τον οποίο ψάχνουμε για καινούργιους και άγνωστους ιούς πριν ακόμα εμφανιστούν στην βάση υπογραφών του αντιβιοτικού προγράμματος. Αντί να ψάχνουμε για συγκεκριμένους ιούς, ψάχνουμε για ύποπτες συμπεριφορές και μοτίβα που μοιάζουν σαν ιοί έτσι ώστε να προλάβουμε και να τα σταματήσουμε πριν εξαπλωθούν.

Μια και οι περισσότεροι ιοί είναι προσαρμοσμένοι να μεταφέρονται μέσα από την αλληλογραφία του ηλεκτρονικού μας ταχυδρομείου (email), τότε μια από τις απαιτήσεις μας θα είναι το antivirus πρόγραμμα που θα επιλέξουμε να έχει την δυνατότητα ελέγχου τον εισαγόμενων και εξαγόμενων δεδομένων από τον υπολογιστή. Το email scanning (όπως αλλιώς αναφέρεται) είναι μια στάνταρντ προσθήκη και στα δωρεάν προγράμματα.

Script scanning είναι ένα ακόμα στάνταρντ που βοηθάει στην ανίχνευση ιών στα αρχεία που κατεβάζουμε από το Ίντερνετ ή ακόμα εκείνα που μεταφέρουμε από κάποιον άλλον υπολογιστή στο δικό μας.

Τέλος, επειδή οι ιοί γράφονται με διάφορες γλώσσες προγραμματισμού είναι επιθυμητό όσο και χρήσιμο η ανίχνευση ιών σε διάφορες γλώσσες όπως JavaScript, ActiveX κτλ. Αυτό το script scanning μπορούμε να το επεκτείνουμε και ένα βήμα παραπάνω μιλώντας για macro scanning. Συνήθως αυτά είναι προβλήματα που αντιμετωπίζουμε σε document αρχεία όπως Word, Excel κτλ. Και προσπαθούμε να τα επιλύσουμε με macro scanning μεθόδους ενσωματωμένες στο αντιβιοτικό πρόγραμμα.

Όλοι αυτοί οι τρόποι ανίχνευσης προσπαθούν να σταματήσουν τους ιούς από το να πραγματοποιήσουν δύο πράγματα: πρώτον να βγάλουν εκτός λειτουργία τον υπολογιστή μας και δεύτερον να εξαπλωθούν με διαφόρους τρόπους και σε άλλους υπολογιστές. Ίσως να το έχετε παρατηρήσει και εσείς ότι τα τελευταία χρόνια δεν ενδιαφέρει τους δημιουργούς των ιών να καταστρέψουν τους υπολογιστές αλλά να εξαπλωθεί το πρόγραμμα τους σε όσους περισσότερους υπολογιστές είναι δυνατόν. Άλλωστε με την βοήθεια της εξάπλωσης του email νομίζω ότι είναι κάπως πιο εύκολα σήμερα κάποιος να πετύχει ένα τέτοιο σενάριο.

Πως γνωρίζουμε ότι ο υπολογιστής μας έχει κολλήσει κάποιο ιό? Κάτω από την προϋπόθεση πως ούτε το ίδιο το αντιβιοτικό αλλά ούτε και κανένα άλλο πρόγραμμα στον ίδιο υπολογιστή παρουσίασε κάποιο μήνυμα, τότε απλά και μόνο από την συμπεριφορά του συστήματος μπορούμε να φτάσουμε σε ένα τέτοιο συμπέρασμα.

Σαν αρχή, μπορούμε να παρατηρήσουμε ότι το σύστημα μας έχει αρχίσει να παίρνει περισσότερη ώρα για να ολοκληρώσει την διαδικασία της εκκίνησης του. Αυτό συμβαίνει γιατί ο ιός συνέχεια εξαπλώνεται σε διάφορα αρχεία μέσα στον υπολογιστή μας ή γιατί αρχίζει να απαιτεί περισσότερη υπολογιστική δύναμη.

Ένα άλλο στοιχείο που θα μας κάνει να υποψιαστούμε ότι ίσως ο υπολογιστής μας έχει μολυνθεί είναι η εξαφάνιση αρχείων από τον σκληρό δίσκο ή η εμφάνιση αρχείων με άγνωστες καταλήξεις. Για τους πιο παρατηρητικούς χρήστες, η αύξηση στο μέγεθος ενός αρχείου ή προγράμματος χωρίς εμείς να έχουμε εφαρμόσει καμία αλλαγή επάνω τους είναι μια καλή ένδειξη ότι ίσως κάποιος ιός έχει προσκολληθεί στα συγκεκριμένα αρχεία.

Τέλος, όσον αφορά τα ίδια τα προγράμματα, αυτά θα αρχίζουν να παρουσιάζουν παράξενη συμπεριφορά και αλλαγές στον τρόπο εμφάνισης των μενού.

Αν και η περιγραφή των πιο πάνω συμπτωμάτων είναι συμπτώματα μόλυνσης του υπολογιστή μας, αυτό δεν είναι πάντα αλήθεια. Μπορούν να υπάρχουν και άλλες λειτουργικές αιτίες που εμποδίζουν την σωστή συμπεριφορά ενός συστήματος. Όμως μερικές από αυτές τις αιτίες, αν και δύσκολα, είναι πιθανόν να προκαλούνται και από hardware προβλήματα. Για παράδειγμα, αν ο υπολογιστής μας χωρίς κανέναν λόγο αρχίζει συχνά να κάνει επανεκκίνηση και να φαίνεται μια απροσδόκητη ενόχληση του σκληρού δίσκου τότε τις περισσότερες αυτό οφείλεται σε κάποιον ιό. Όμως ένα περιστατικό που συνέβη πριν από λίγο καιρό σε έναν από τους υπολογιστές μου, με δίδαξε ότι μπορεί να είναι και πρόβλημα με το τροφοδοτικό σύστημα που δεν άντεχε να παρέχει ρεύμα σε πολλές εξωτερικές συσκευές.

Τέλος, και ίσως το πιο τρομακτικό, είναι ότι χάνεις το δικαίωμα πρόσβασης στα αρχεία σου. Συνήθως αυτό συμβαίνει σε flash drives τα οποία έχουμε χρησιμοποιήσει σε κάποιον άλλον υπολογιστή, και στον δικό μας δεν είμαστε ικανοί πια να δούμε ή να ανοίξουμε τα αρχεία μας.

Αφού λοιπόν υπάρχουν τόσα πολλά προβλήματα που μπορούν να προκαλέσουν οι ιοί, για την καλύτερη αντιμετώπισή τους οι κατασκευαστές των antivirus προγραμμάτων θεώρησαν σωστό να τους χωρίσουν σε κατηγορίες. Αν και θα αναφέρουμε κάποιες γνωστές κατηγορίες ιών, η λίστα δεν είναι ολοκληρωμένη. Θα σας δώσει όμως μια πολύ καλή άποψη για τον βαθμό δυσκολίας που χρειάζεται για την εκκαθάρισή τους από έναν υπολογιστή.

Η πρώτη και μια από τις δυσκολότερες μορφές ιών είναι τα polymorhic viruses. Όπως εξηγεί το όνομα πρόκειται για ιούς που αλλάζουν συνεχώς μορφή έτσι ώστε να είναι δύσκολη η ανίχνευση τους. Με άλλα λόγια ο ιός θα προσπαθήσει να κρυφτεί κατά κάποιο τρόπο από το αντιβιοτικό πρόγραμμα. Είναι μάλιστα συχνό φαινόμενο ο ιός να κρυπτογραφήσει μέρος του εαυτού του για να αποκρύψει σημεία του κώδικα που θα προδώσουν την ταυτότητα του.

Η stealth virus κατηγορία περιέχει τους ιούς που προσπαθούν να κρύψουν τον εαυτό τους όχι με κρυπτογράφηση αλλά προσκολλώντας των εαυτό τους στο boot sector του σκληρού δίσκου για να αποφύγουν την ανίχνευση από το antivirus πρόγραμμα. Μάλιστα, αν είναι και έξυπνα φτιαγμένοι, δηλώνουν και διαφορετικό μέγεθος για το boot sector από ότι είναι πραγματικά με τον ιό προσκολλημένο επάνω του για να μην γίνει αντιληπτή η αλλαγή.

Αν νομίζεται ότι το ίδιο το αντιβιοτικό πρόγραμμα είναι ασφαλές, τότε αναθεωρείστε ξανά την άποψη σας. Οι ιοί της κατηγορίας retrovirus έχουν σαν στόχο τους το ίδιο το αντιβιοτικό πρόγραμμα και πιο συγκεκριμένα την βάση δεδομένων όπου φυλάσσονται τα χαρακτηριστικά των ιών. Αν τα καταφέρουν, τότε το αντιβιοτικό είναι εντελώς τυφλό και ανίκανο να αναγνωρίσει οποιοδήποτε ιό. Αν πετύχει το πρώτο αυτό βήμα, τότε η εξάπλωσή του στα υπόλοιπα αρχεία του υπολογιστή είναι εύκολη υπόθεση.

Εάν οι πιο πάνω ιοί ακούγονται ήπιας μορφής τότε δεν έχετε ακούσει για την κατηγορία των multipartite και την phage. Οι ιοί αυτών των κατηγοριών μπορούν να επιτεθούν στον υπολογιστή σας με πολλούς και ποικίλους τρόπους χτυπώντας εκτελέσιμα αρχεία και αρχεία εφαρμογών. Αν δεν προλάβετε να εμποδίσετε την εξάπλωσή τους τότε θεωρείστε σίγουρο ότι δεν θα μπορέσετε να διορθώσετε όλα τα εκτελέσιμα αρχεία που μολύνθηκαν με κατάληξη να αναγκαστείτε να εγκαταστήσετε ξανά τις εφαρμογές σας. Ο phage virus ιοί μάλιστα είναι τόσο επικίνδυνοι που αν δεν ανιχνευτούν από την πρώτη κιόλας στιγμή, δεν υπάρχει δεν υπάρχει άλλη επιλογή εκτός από την εγκατάσταση ξανά των εφαρμογών.

Αν και όλα τα virus προσπαθούν να κρύψουν τον εαυτό τους από τα αντιβιοτικά προγράμματα, μερικά έχουν δημιουργηθεί αποκλειστικά με αυτό το σκοπό, για αυτό και άλλωστε ανήκουν στην κατηγορία armored viruses. Το μυστικό τους είναι να χρησιμοποιούν κώδικα “δόλωμα” για να ξεγελάνε τα προγράμματα που προσπαθούν να τα αναλύσουν ενώ ο προγραμματικός τους κώδικας κρύβεται σε διαφορετική τοποθεσία στον σκληρό δίσκο. Η λογική είναι απλή: όσο περισσότερο ξεγελάει το αντιβιοτικό τόσο περισσότερο ζει στον υπολογιστή.

Τέλος, στην μικρή αυτή λίστα κατηγοριών, υπάρχει και η companion virus. Τα virus που ανήκουν σε αυτή την κατηγορία είναι τα πιο έξυπνα από όλα τα προηγούμενα γιατί προσκολλώνται σε εκτελέσιμα προγράμματα και δημιουργούν ένα δεύτερο εκτελέσιμο αρχείο με διαφορετική κατάληξη. Όταν ο χρήστης ξεκινάει μια εφαρμογή είναι το virus πρόγραμμα που εκτελείται αντί του αληθινού και με αυτό τον τρόπο ξεγελάει το αντιβιοτικό πρόγραμμα για να τα αναγνωρίσει σαν ιό.

Μετά από αυτό το μικρό μάθημα στην κατηγοριοποίηση των ιών και πως μπορούν να βλάψουν τον υπολογιστή σας, ήρθε η ώρα να αναφερθούμε και στα καλά νέα. Πρώτα ας δούμε πως μπορείτε να προστατέψετε τον υπολογιστή σας και τα δεδομένα σας και δεύτερον ποια δωρεάν προγράμματα μπορούν να σας προσφέρουν αυτή την ασφάλεια.

Μια λογική συμβουλή, που την έχετε ακούσει πολλές φορές, είναι η συχνή αναβάθμιση της βάσης δεδομένων του αντιβιοτικού σας προγράμματος. Αυτή είναι μια πράξη που τα περισσότερα antivirus προγράμματα πραγματοποιούν αυτόματα έτσι και αλλιώς. Όμως αυτό δεν είναι αρκετό. Πρέπει να αποφεύγουμε να ανοίγουμε email μηνύματα που δεν μας αφορούν. Από τον τίτλο μόνο μπορούμε να αναγνωρίσουμε τέτοιου είδους email όταν αναφέρονται σε δάνεια (loans), σε φάρμακα (viagra), λοταρίες (lottery winner) κτλ. Τις περισσότερες φορές δεν είναι ανάγκη να χρησιμοποιούμε τον υπολογιστή μας με δικαιώματα administrator. Είναι φρόνιμο να δημιουργήσουμε έναν δεύτερο λογαριασμό χρήστη με λιγότερα δικαιώματα κάτω από τον οποίο θα κάνουμε τις καθημερινές μας εργασίες. Με αυτό τον τρόπο δεν αφήνουμε τους ιούς να εξαπλωθούν χρησιμοποιώντας έναν λογαριασμό στον οποίο το σύστημα δεν θα αρνηθεί την πραγματοποίηση οποιασδήποτε ενέργειας.

Επίσης μπορούμε να αποφεύγουμε την περιήγηση μας σε ιστοσελίδες που κατακλύζονται από διαφημίσεις και ο σκοπός της ίδιας της ύπαρξης τους δεν είναι φανερός. Πολλοί διαδικτυακοί τόποι περιέχουν κρυφούς κώδικες κάτω από αθώες εικόνες και διαφημίσεις που προσπαθούν να εγκαταστήσουν προγράμματα στον υπολογιστή σας.

Με την εξάπλωση των Torrent αρχείων, πολλοί είναι εκείνοι που θα προσπαθήσουμε μαζί με ένα τραγούδι ή κάποια ταινία να ενσωματώσουν και κάποιο κακόβουλο κώδικα. Θα ήταν φρόνιμο να ελέγχουμε τα αρχεία με το αντιβιοτικό μας πριν τα χρησιμοποιήσουμε.

Μια και τα πιο διάσημα αρχεία σε ένα υπολογιστή είναι εκείνα που περιέχουν κείμενα, προσέχετε όταν αντιγράφετε ή μεταφέρετε αρχεία από έναν υπολογιστή στον άλλον.

Γιατί πρέπει να διαλέξετε ένα σοβαρό αντιβιοτικό? Απλά διαβάστε το άρθρο στην σελίδα http://www.crime-research.org/analytics/computer-virus-watch-many-users-dont-use-antivirus/ και θα καταλάβετε πόσα εκατομμύρια δολάρια χάνονται κάθε χρόνο από την μη σωστή αντιμετώπιση των ιών. Ας πάμε λοιπόν να δούμε ποιες επιλογές έχουμε όσο αφορά τα δωρεάν προγράμματα προστασίας ιών.

Πριν σας αναλύσω τα δωρεάν αντιβιοτικά που κυκλοφορούν αυτή την στιγμή θα ήθελα να σας ενημερώσω για μερικές λεπτομέρειες:

1. Τα screenshots των αντιβιοτικών είναι αληθινά και δημιουργήθηκαν από τον δημιουργό αυτού του αφιερώματος αμέσως μετά από την δοκιμή και εγκατάσταση του κάθε προγράμματος ξεχωριστά.

2. Οι αναλύσεις που παρουσιάζονται δεν εκφράζουν την γνώμη του συγγραφέα, απλά είναι μια περίληψη από τα σχόλια που κυκλοφορούν σε διάφορα φόρουμ για την επίδοση του κάθε αντιβιοτικού.

3. Τα αντιβιοτικά προγράμματα δεν έχουν δοκιμαστεί από τον ίδιο τον συγγραφέα, που σημαίνει ότι ο βαθμός αποτελεσματικότητάς του βασίζεται σε γνώμες τρίτων είτε έμπειρους χρήστες είτε μικρού μεγέθους εταιρείες που διατύπωσαν την γνώμη τους σε κάποιο site.

Η πρώτη μας επιλογή είναι το Avira AntiVir Personal Edition (http://www.freeav.com/en/products/1/avira_antivir_personal__free_antivirus.html).

Το AntiVir θεωρείται από τους ΙΤ επαγγελματίες του χώρου ένα από τα καλύτερα δωρεάν αντιβιοτικά προγράμματα που κυκλοφορούν. Εκτός τον κύριο σκοπό του που είναι η προστασία του υπολογιστή από ιούς, επίσης παρέχει προστασία για spyware και rootkits. Σαν εφαρμογή είναι πολύ ελαφρύ στις απαιτήσεις του και ο βαθμός επιτυχίας αναγνώρισης ιών είναι πάρα πολύ μεγάλος. Δεν είναι όμως και η τέλεια λύση αφού έχει και μερικά μειονεκτήματα όσο αφορά τις δυνατότητες του.

Το πρώτο μειονέκτημα είναι η έλλειψη ελέγχου των emails. Αυτή την επιλογή θα την αποκτήσετε μόνο όταν πληρώσετε το full πρόγραμμα. Αυτό σημαίνει ότι κάθε φορά που θα λαμβάνετε ή θα στέλνετε email δεν θα έχετε καμία ασφάλεια στο άνοιγμα των συνημμένων αρχείων. Δεν σημαίνει όμως ότι αν κολλήσετε ιό θα εξαπλωθεί στον υπολογιστή σας αφού το αντιβιοτικό πρόγραμμα θα τον ανιχνεύσει και θα τον σταματήσει. Ένα ακόμα μειονέκτημα του προγράμματος είναι οι αργές αναβαθμίσεις και η ταχύτητα κατεβάσματος των υπογραφών. Υπάρχουν περιπτώσεις που το κατέβασμα των αρχείων αναβάθμισης μπορεί και να σταματήσει λόγου προβλημάτων με τους servers της εταιρείας. Όσο για τις διαφημίσεις που εμφανίζονται σε κάθε προσπάθεια αναβάθμισης, δεν θα το θεωρήσω σαν μειονέκτημα αφού μπορείτε να απενεργοποιήσετε αυτή την επιλογή. Το license ενώ σας προσφέρει το πρόγραμμα δωρεάν δεν ισχύει για πάντα. Θα χρειαστεί να το ανανεώσετε πάλι με ένα registration στην διάρκεια ενός έτους. Αυτό είναι μια τακτική που την ακολουθούν άλλωστε τα περισσότερα αντιβιοτικά προγράμματα. Αν και αναφέραμε μερικά μειονεκτήματα, το AntiVir θεωρείται πιο αξιόπιστο και σταθερό στην ανίχνευση ιών σε σύγκριση με το AVG ή το AVAST.

Το δεύτερο αντιβιοτικό πρόγραμμα είναι το AVAST Home Edition (http://www.avast.com/eng/avast_4_home.html). Είναι ένα πολύ καλά σχεδιασμένο πρόγραμμα και στην απόδοσή του όσο και στην εμφάνιση του. Ανάμεσα στα τρία διάσημα δωρεάν αντιβιοτικά προγράμματα, το AVAST θεωρείται μια ολοκληρωμένη λύση αφού παρέχει εκτός από τα virus εργαλεία και την ικανότητα να ανιχνεύσει spyware και rootkit ιούς.

Πριν αναφερθούμε στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του, αξίζει να αναφέρουμε τα skins που προσφέρει για την αλλαγή εμφάνισης της επιφάνειας εργασίας του. Τα διάφορα skins (για όλα τα γούστα) μπορείτε να τα κατεβάσετε από την εξής διεύθυνση: http://www.avast.com/eng/skins.html.

Το AVAST, όπως αναφέραμε πιο πάνω, αν και στην δωρεάν έκδοση του, προσφέρει αρκετά εργαλεία ανίχνευσης ιών για διάφορες καταστάσεις όπως για email, web, και P2P μοίρασμα αρχείων.

Το αξιοπερίεργο με το AVAST είναι το γεγονός ότι με όλα αυτά τα εργαλεία που προσφέρει δεν επιβαρύνει σχεδόν καθόλου το σύστημα κυρίως για παλαιότερα λειτουργικά. Αν σας ξάφνιασε η φράση “παλαιότερα λειτουργικά”, τότε δεν είσαστε οι μόνοι, αλλά αυτό θεωρείστε το σαν μια ευχάριστη έκπληξη. Το AVAST είναι ίσως από τα μόνα σοβαρά αντιβιοτικά προγράμματα που υποστηρίζουν και παλαιότερες εκδόσεις των Windows και μάλιστα με συνεχόμενες αναβαθμίσεις. Το κύριο μειονέκτημα του είναι η λάθος αναγνωρίσεις που κάνει σε αρχεία ή προγράμματα και τα μεταχειρίζεται σαν ιούς ρωτώντας συνέχεια τον χρήστη ποια διεργασία καθαρισμού θέλει να πραγματοποιήσει.

Το AVG είναι από τα πιο εύκολα προγράμματα στην διαχείρισή τους. Πρακτικά, αμέσως μετά από την εγκατάσταση του, δεν θα χρειαστεί να επέμβουμε σε καμία ρύθμιση του. Ίσως μπορεί να θεωρηθεί το πιο εύκολο στην χρήση αντιβιοτικό πρόγραμμα. Προσφέρει αρκετά έξτρα εργαλεία όπως LinkScanner, email scam, spyware removal κτλ.

Ένα μειονέκτημα για το οποίο πολύ χρήστες του συγκεκριμένου αντιβιοτικού διαμαρτύρονται είναι ο πολύ μεγάλος χρόνος σε διάρκεια που χρειάζεται για να κάνει scan ένα σκληρό δίσκο. Είναι απελπιστικά αργό και καθυστερεί σημαντικά το σύστημα. Αλλά όμως όταν προσωπικά το δοκίμασα σε dual core υπολογιστή δεν φάνηκε να είναι τόσο σημαντικό το πρόβλημα όσο αναφέρεται.

Ένα ακόμα αντιβιοτικό που προσφέρει τις υπηρεσίες του δωρεάν είναι το PC Tools AntiVirus Free Editioν 6 ( http://www.pctools.com/free-antivirus/). Χαίρομαι πραγματικά που βλέπω αυτό το έμπειρο πρόγραμμα να προσφέρεται δωρεάν και έχοντας ακούσει όλα τα σχόλια και παράπονα από τους πιστούς χρήστες του να προσφέρει κάτι πιο σταθερό, ελαφρύ, και αποδοτικό.

Για όσους είχαν προσπαθήσει στο παρελθόν να το εμπιστευτούν θα είχαν σίγουρα απογοητευτεί από το πολύ την βαριά σε απαιτήσεις λειτουργικού συστήματος συμπεριφορά του, όσο και για τα συχνά προβλήματα που έκαναν τον Mozilla και τον Explorer να “κολλάνε” σε πολλές περιπτώσεις. Όλα αυτά λοιπόν ανήκουν στο παρελθόν και το συγκεκριμένο προϊόν κάνει μια ολική επαναφορά για να αποκτήσει την καλή του φήμη πίσω.

Όσο αφορά λοιπόν τις δυνατότητές του, έχει όλα όσα χρειάζεται ένας μέσος χρήστης για να προστατέψει τον υπολογιστή του. Προστασία από viruses, trojans και worms είναι η προτεραιότητα του που την ενισχύει με το smart updates – τον αυτόματο τρόπο αναβαθμίσεων του προγράμματος. Έχετε 100% προστασία σε πραγματικό χρόνο δια μέσου του IntelliGuard όχι μόνο των αρχείων σας αλλά και του email σας. Το συγκεκριμένο δωρεάν πρόγραμμα χρησιμοποιείται και σε μικρές εταιρείες γιατί πολύ απλά η φήμη της pctools είναι εγγύηση στην προστασία του υπολογιστή.

Όμως η εταιρεία δεν έχει σταματήσει εκεί όσο αφορά την διαθεσιμότητα δωρεάν προγραμμάτων. Το ThreatFire (http://www.threatfire.com/download/) έρχεται να συμπληρώσει την ασπίδα προστασίας που χρησιμοποιείται στον υπολογιστή σας. Όπως έχουμε ήδη αναφέρει στην θεωρία μας, τα αντιβιοτικά προγράμματα στηρίζονται σε μια μικρή βάση δεδομένων που διαθέτουν για να μπορούν να συγκρίνουν την ψηφιακή υπογραφή του ιού με αυτή που υπάρχει στην βάση. Αυτό σημαίνει ότι ο ιός πρώτα έχει μολύνει κάποια αρχεία και εμείς ερχόμαστε σαν δεύτερο βήμα να τα καθαρίσουμε. Η λογική του Threatfire πηγαίνει ένα βήμα πιο πίσω – να προστατέψει τον υπολογιστή πριν ακόμα μολυνθεί από τον ιό. Αυτό το πετυχαίνει με την ανάλυση στην συμπεριφορά προγραμμάτων και αρχείων. Με την έξυπνη μηχανή που διαθέτει μπορεί να καταλάβει αν ένα πρόγραμμα έχει συμπεριφορά ιού που προσπαθεί να εξαπλωθεί ή είναι ένα απλό πρόγραμμα εγκαταστημένο από τον χρήστη. Το Threatfire είναι συμπληρωματικό αντιβιοτικό, που μπορεί να εγκατασταθεί στον υπολογιστή σας ασχέτως πιο άλλο αντιβιοτικό πρόγραμμα χρησιμοποιείται. Το πιο κύριο του πλεονέκτημα είναι ότι μπορεί να αντιληφθεί και προγράμματα που έχουν σαν σκοπό τους να καταγράφουν τις επιλογές σας στο πληκτρολόγιο (capture keystrokes) ή ακόμα όταν υποκλέβουν δεδομένα (stealing data).

Μέχρι τώρα έχουμε αναλύσει δωρεάν προγράμματα αντιβιοτικών τα οποία λόγω διαφήμισης και ίσως από κάποια θετικά σχόλια έγιναν γνωστά στο ευρύ κοινό της πληροφορικής. Δεν υποτιμώ κανένα από αυτά αφού άλλωστε και εγώ τα χρησιμοποιώ αλλά δεν ανήκουν στην κατηγορία των “ψαγμένων” όπως θα το έθετε ένας έμπειρος χρήστης και γνώστης των υπολογιστών. Αυτό που θέλω να πω είναι ότι υπάρχουν μερικά ακόμα πολύ σοβαρά αντιβιοτικά προγράμματα που προσφέρουν καταπληκτική επιτυχία στην εύρεση και εξάλειψη ιών αλλά δεν διαθέτουν τόσο μεγάλη φήμη όπως αυτά που έχουμε αναφέρει. Ίσως γιατί δεν τα αναφέρουν τόσο συχνά τα διάφορα περιοδικά πληροφορικής που κυκλοφορούν είτε γιατί αντί να ψάξουμε μόνοι μας για το αντιβιοτικό πρόγραμμα χρησιμοποιούμε αυτά που έχουν όλοι οι υπόλοιποι. Από την άλλη πλευρά όμως, δεν προτείνω κανένα από αυτά τα προγράμματα γιατί δεν είναι πάρα πολύ ελαφριά στο σύστημα και πραγματικά θα φανεί μια διαφορά μείωσης της απόδοσης του υπολογιστή σας. Επίσης είναι τόσο ευαίσθητα που ακόμα και antispyware που έχετε εγκαταστήσει στον υπολογιστή σας για την προστασία του ίσως τα αναγνωρίσουν σαν επικίνδυνα και τα εξαλείψουν. Οπότε προσοχή λοιπόν με τα προγράμματα που θα παρουσιάσουμε στην πιο κάτω λίστα. Τότε γιατί να τα προτείνουμε? Γιατί έχουν καταγραφεί περιπτώσεις όπου αυτά τα προγράμματα μπόρεσαν να ανιχνεύσουν και να εξαλείψουν ιούς από υπολογιστές όταν άλλα δωρεάν προγράμματα απέτυχαν και στις δύο περιπτώσεις.

Το πρώτο πρόγραμμα που θέλω να σας παρουσιάσω από αυτή την κατηγορία είναι το Rising Antivirus 2009. Την εταιρεία μπορείτε να την βρείτε εδώ (http://www.rising-global.com/Download/Home-Home-Office/Rising-Antivirus-2009.html) ενώ το πρόγραμμα μπορείτε να το κατεβάσετε από εδώ (http://rising-antivirus-free.en.softonic.com/).

Εκτός από την όμορφη κονσόλα του, που νομίζω θα αρέσει στους περισσότερους χρήστες, το Rising Antivirus είναι εξοπλισμένο με μια σωρεία πραγματικά αξιόλογων εργαλείων και δυνατοτήτων που προσφέρουν πραγματικά αληθινή ασφάλεια στον υπολογιστή σε πραγματικό χρόνο. Η ανάλυση που κάνει στον υπολογιστή σας είναι εντελώς διαφορετική με αυτή από άλλα προγράμματα για αυτό και ξεχωρίζει στην απόδοσή του. Σαν μειονέκτημα θα θεωρούσα τον αργό χρόνο που χρειάζεται να κάνει scan τον σκληρό σας δίσκο. Για όσους δεν θέλουν να το χρησιμοποιήσουν λόγω του ότι είναι ικανοποιημένοι με κάποιο άλλο δωρεάν αντιβιοτικό πρόγραμμα, τουλάχιστον ας το κρατήσουν σαν δεύτερη επιλογή όταν κάποια στιγμή χρειαστούν έξτρα βοήθεια για την εξάλειψη κάποιου ιού.

Εάν τώρα χρειάζεστε μια δεύτερη επιπρόσθετη βοήθεια στην προστασία του συστήματος σας από αυτή που ήδη λαμβάνεται από το αντιβιοτικό σας τότε νομίζω ότι θα μείνετε ικανοποιημένοι από το Multi Virus Cleaner (http://www.viruskeeper.com/us/mvc.htm).

To Multi Virus Cleaner είναι ένα δωρεάν εργαλείο το οποίο έχει την ικανότητα να απομονώσει και να εξαλείψει τους πιο διάσημους ιούς από τον υπολογιστή σας. Δεν μπορεί να θεωρεί όμως σαν αντικαταστάτης κάποιου άλλου αντιβιοτικού προγράμματος. Αντιθέτως, λειτουργεί και ενεργεί ταυτόχρονα με αυτό για την καλύτερη προστασία του υπολογιστή. Εκτός από ιούς, η καινούργια έκδοση του Multi Virus Cleaner, είναι ταυτόχρονα ένα πολύ έμπιστο antispyware πρόγραμμα.

Το Panda Antivirus μέχρι τώρα το έχουμε ακούσει να προτείνετε κυρίως με την μορφή σουίτας και περισσότερο σε εταιρικό περιβάλλον όπου οι αναβαθμίσεις και η απόλυτη ασφάλεια του δικτύου είναι πρωταρχικός στόχος για την διατήρηση και σωστή συντήρηση της εταιρίας. Να λοιπόν που τώρα επανέρχεται στο προσκήνιο με ένα προϊόν για τον ιδιώτη και εντελώς δωρεάν. Άλλωστε δεν μπορούσε να μείνει έξω από την μόδα της εποχής όπου τα αντιβιοτικά προγράμματα διανέμονται δωρεάν. Όμως αυτή την φορά η πρότασή της έχει κάτι πρωτοποριακό – το πρόγραμμα είναι πολύ ελαφρύ γιατί απλούστατα ο έλεγχος για ιούς δεν γίνεται τοπικά αλλά από το cloud.

Τι σημαίνει ότι χρησιμοποιεί τεχνολογία cloud? Πολύ απλά δεν υπάρχει τοπικά στον υπολογιστή βάση με τις υπογραφές των ιών. Η ανάλυση του υπολογιστή γίνεται online αφού το πρόγραμμα είναι συνεχώς συνδεδεμένο με τους servers του Panda. Ας μην ξεχνάμε ότι ακόμα το πρόγραμμα βρίσκεται στα πρώτα του βήματα όμως και στην σημερινή μορφή είναι αρκετά αξιόπιστο. Οπότε στα θετικά στοιχεία κρατάμε το γεγονός ότι δεν υπάρχει τοπική βάση εγκαταστημένη στο υπολογιστή. Η κονσόλα διαχείρισής του είναι απλή και εύκολη στην χρήση, και τα μέχρι τώρα αποτελέσματα δείχνουν πως πρόκειται για ένα αντιβιοτικό πολύ αξιόλογο και αποτελεσματικό. Σαν αρνητικά σημεία μπορούμε να κρατήσουμε αυτά που αναφέρονται σε κάποια φόρουμ ότι δηλαδή δεν μπορεί ακόμα να αντιμετωπίσει σωστά τα rootkits ενώ σε ορισμένα spyware που έχουν προλάβει να προσκολλήσουν σε προγράμματα του υπολογιστή δεν ενώ τα ανιχνεύει δεν μπορεί να τα εξαλείψει σωστά και προκαλεί προβλήματα στα ίδια τα προγράμματα. Νομίζω ότι ο λόγος που υπάρχει διαθέσιμο αυτό το αντιβιοτικό είναι ακριβώς για να μπορέσει η εταιρεία να σημειώσει τα προβλήματα που αναφέρονται για να μπορέσει να τα επιδιορθώσει.

Το επόμενο αντιβιοτικό έχει κερδίσει αρκετούς οπαδούς με την αξιοπιστία του και τις βελτιώσεις του κατά περιόδους. Τώρα το βλέπουμε και σε δωρεάν μορφή και δεν είναι άλλο από το BitDefender (http://www.bitdefender.com/PRODUCT-14-en—BitDefender-Free Edition.html#more_features).

Για τα θετικά του στοιχεία μπορούμε να γεμίσουμε αρκετές σελίδες, οπότε αρκούμαστε στο να πούμε ότι είναι ένα από τα καλύτερα της αγοράς. Στα αρνητικά όμως δεν μπορούμε να παραβλέψουμε το γεγονός ότι δεν προσφέρει προστασία σε πραγματικό χρόνο αλλά μόνο όταν το ζητήσει ο χρήστης (ondemand). Αυτό σημαίνει πάρα πολύ απλά ότι η δωρεάν έκδοση δεν σας προστατεύει ενώ είσαστε στο Ίντερνετ ή ανοίγετε κάποιο αρχείο. Η αποτελεσματικότητά του μόνο υπάρχει όταν του ζητήσουμε εμείς να κάνει έλεγχο σε αρχεία που υποψιαζόμαστε ότι ίσως έχουν μολυνθεί από ιό.

Η εταιρεία Comodo είναι από τις πρώτες, αν όχι η πρώτη, που ξεκίνησε το κίνημα διανομής δωρεάν προγραμμάτων. Πολλοί από εμάς σίγουρα έχουν ακούσει το Comodo Firewall που θεωρείται από τα καλύτερα δωρεάν προγράμματα. Αυτή την φορά η εταιρεία Comodo προχώρησε την ιδέα πιο πολύ και προσφέρει δωρεάν σουίτα – δωρεάν Antivirus και Firewall μαζί (http://antivirus.comodo.com/).

Το πλεονέκτημα σε αυτό το πακέτο είναι ότι μετά την εγκατάσταση της σουίτας, δεν έχουν απορροφηθεί πόροι από τον υπολογιστή με αποτελέσματα να μην μειωθεί η απόδοσή του. Τα θετικά του στοιχεία είναι πάρα πολλά και μπορείτε να τα διαβάσετε στην ιστοσελίδα του προϊόντος. Εμείς θα κρατήσουμε ότι έχει εύκολη κονσόλα διαχείρισης, και αμέσως μετά την εγκατάστασή του προσφέρει ολοκληρωμένη προστασία χωρίς καμία αλλαγή στις ρυθμίσεις του. Όσο για τα αρνητικά παρουσιάζει μια αυξημένη ευαισθησία που με τα συχνά του μηνύματα και προειδοποιήσεις προκαλεί μια ενόχληση στον χρήστη. Σε ανταγωνισμό με άλλα αντιβιοτικά, μέχρι τώρα έχει δείξει ότι βρίσκεται σε πολύ καλό δρόμο, αλλά δεν είναι και το απόλυτο εργαλείο. Επειδή όμως συνδυάζεται με το firewall, μαζί και τα δύο εργαλεία δίνουν την απόλυτη προστασία. Για να είμαι ειλικρινής, μόνο και μόνο για το firewall να το εγκαταστήσετε αξίζει τον κόπο.

Τα λιγοστά ακόμα δωρεάν προγράμματα που μας έμειναν να αναλύσουμε ίσως σας είναι εντελώς άγνωστα. Όμως υπάρχουν και μάλιστα διεκδικούν με αξιώσεις ένα μερίδιο από τους χρήστες που απαιτούν μια αξιόλογη συμπεριφορά από ένα δωρεάν αντιβιοτικό πρόγραμμα.

Το πρώτο ονομάζεται DriveSentry ( http ://www.drivesentry.com/default.aspx ) και μπορείτε να κατεβάσετε την τελευταία έκδοση από το link (http://www.drivesentry.com/download/DriveSentry3.3.0.4.exe).

Για να θέσουμε με απλά λόγια τι λένε οι περισσότεροι που έχουν δοκιμάσει αυτό το προϊόν είναι απλά ευχαριστημένοι και δεν πρόκειται να το αλλάξουν σύντομα. Αν είναι λοιπόν τόσο τέλειο που είναι η αχίλλειος φτέρνα του? Από ότι αναφέρεται από χρήστες που το έχουν δουλέψει σε διάφορες καταστάσεις όπως ηλεκτρονικές εναλλαγές με τράπεζες δια μέσου του Web, on-line παιγνίδια κτλ όλα εξαρτιούνται από την επιλογή του χρήστη όταν το πρόγραμμα του ζητήσει την γνώμη του. Αν ο χρήστης πατήσει λάθος επιλογή τότε πολύ απλά το πρόγραμμα υπακούει και αφήνει το spyware να περάσει. Αν κάποιος όμως προσέξει λίγο περισσότερο με τους ασυνήθιστους τρόπους προστασίας του, τότε σε γενικές γραμμές έχετε ένα πολύ δυνατό πρόγραμμα στον υπολογιστή σας με πάνω από 3 εκατομμύρια ιούς στην βάση του εγγεγραμμένους σαν “μαύρη λίστα”, μια άλλη λίστα με προγράμματα που μπορεί να εμπιστευτεί (white list), και στατιστικά στοιχεία που μαζεύει συνεχώς από την Advisor Community.

Το δεύτερο είναι το Clamwin (http://www.clamwin.com/) το οποίο λειτουργεί κάτω από license ανοιχτού κώδικα (GNU General Public License).

Αν και έχει μια αρκετά καλή φήμη, το πρόγραμμα δεν προσφέρει προστασία του υπολογιστή σε πραγματικό χρόνο. Στηρίζεται στον εθελοντισμό κάποιον έμπειρων προγραμματιστών να προσφέρουν τις υπηρεσίες τους στην βελτίωση του προγράμματος. Προσωπικά θα έλεγα δεν είναι ότι κατάλληλο θα μπορούσε να διαλέξει ένας αρχάριος χρήστης υπολογιστών. Επίσης δεν παρουσιάζει και μεγάλη πληθώρα από επιλογές και εργαλεία. Άσχετα από τα παραπάνω σχόλια, το πρόγραμμα έχει αποδείξει την αξία του κρατώντας σε υψηλό βαθμό ένα πολύ μεγάλο ποσοστό ευστοχίας καθαρισμού virus και spyware.

Πριν κλείσω αυτό το αφιέρωμα στα δωρεάν αντιβιοτικά προγράμματα, θα ήθελα να προσθέσω και ένα τελευταίο που ίσως να μην ανήκει καθαρόαιμα στην κατηγορία των αντιβιοτικών αλλά είναι πολύ σταθερό και αξιόπιστο όσον αφορά την λειτουργία του σε θέματα spyware, trojans, worms κτλ. Αναφέρομε στο a-squared Free (http://www.emsisoft.com/en/software/free/#download) που στην τελευταία του έκδοση προσφέρεται μαζί με έναν personal firewall.

Ένα από τα πιο θετικά στοιχεία του είναι η πρόσθεση του HiJackFree εργαλείου το οποίο μπορεί να πάρει πολύ αναλυτικές πληροφορίες από το σύστημα για τα ποια services και processes τρέχουν. Και με αυτό το τελευταίο πρόγραμμα κλείνουμε το αφιέρωμα στα δωρεάν αντιβιοτικά προγράμματα. Όλα παρουσιάζουν κάποια ελαττώματα και προτερήματα. Από την στιγμή που έχετε μια καλή λίστα στα χέρια σας, μπορείτε να διαλέξετε εκείνο που ικανοποιεί καλύτερα τις ανάγκες ασφαλείας του υπολογιστή σας.

Μιχάλης Κασάπογλου

This e-mail address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it

Για το περιεχόμενο του Free-Lessons.org υπάρχουν πνευματικά δικαιώματα.
Διαβάστε την άδεια χρήσης: Creative Commons Attribution 3.0 Greece License.